Obiekty z Listy Światowego Dziedzictwa znajdujące się w Polsce. Lista UNESCO w Polsce
Polskie miejsca na liście UNESCO ułożone chronologicznie. Poniższa galeria osiemnastu wpisów prezentuje polskie dziedzictwo w kolejności od najstarszego do najmłodszego.
1/18. Stare lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy: ich początki sięgają miliona lat, a obecny kształt i zasięg zawdzięczają procesom zapoczątkowanym 11 tysięcy lat temu, tuż po ustąpieniu lodowca
2/18. Krzemionki Opatowskie. Wydobycie krzemienia pasiastego przypada na lata 3900 – 1600 p.n.e. W czasie neolitu ich eksploatacji dokonywały ludności kultury pucharów lejkowatych oraz kultury amfor kulistych.
3/18. Średniowieczny zespół miejski Torunia. Rok 1233 to lokacja miasta Thorn dokonana przez Krzyżaków.
4/18. Królewskie Kopalnie Soli w Wieliczce i Bochni. Rok 1248 to początki kopalni w Bochni. 1252 rok to początki kopalni w Wieliczce.
5/18. Stare Miasto w Krakowie. Rok 1257 to lokacja miasta na prawie magdeburskim.
6/18. Zamek krzyżacki w Malborku: 1280 rok rozpoczęcie budowy zamku przez Zakon Krzyżacki.
7/18. Historyczne centrum Warszawy: 1300 rok to lokacja miasta Warszawa na prawie chełmińskim. Kompleksowa odbudowa po II wojnie światowej.
8/18. Puszcza Białowieska: wyodrębnienie puszczy to początki XV wieku. Lasy puszczy stanowiły tereny łowieckie książąt litewskich i królów Polski.
9/18. Drewniane kościoły południowej Małopolski, kościół w Haczowie. Budowa kościoła w Haczowie nastąpiła przed 1450 rokiem.
Ten obiekt sakralny jest największym gotyckim drewnianym kościołem w Europie.
10/18. Stare Miasto w Zamościu: 1580 rok to założenie miasta Zamość przez hetmana i kanclerza Jana Zamoyskiego.
11/18. Drewniane cerkwie regionu Karpat, cerkiew w Chotyńcu: wybudowana około 1615 roku, greckokatolicka pw. Narodzenia Przenajświętszej Bogurodzicy.
11. Drewniane cerkwie regionu Karpat, cerkiew w Chotyńcu. Polska/Ukraina
12/18. Kalwaria Zebrzydowska: wybudowana w 1617 roku przez Mikołaja Zebrzydowskiego jako Polska Jerozolima osadzona w beskidzkim krajobrazie.
13/18. Kościoły Pokoju w Świdnicy i Jaworze. Kościół w Jaworze został zbudowany w 1655 roku na habsburskim Śląsku w następstwie Pokoju Westfalskiego.
14/18. Kopalnia srebra w Tarnowskich Górach: rok 1784 – pierwsze wyrobiska kopalni dziś jednym z najciekawszych zabytków techniki w Europie.
15/18. Park Mużakowski: założony w latach 1815 – 1845 stworzony przez księcia Hermana von Puckler-Muskaua.
16/18. Hala Stulecia we Wrocławiu: rok 1913 – otwarcie Hali Stulecia, dzieła architekta Maxa Berga.
17/18. Modernistyczne centrum Gdyni: rozbudowa miasta od 1928 roku. Od tego roku datowane są pierwsze zabudowania z wykorzystaniem prostych, surowych i geometrycznych form
(opis i galeria wkrótce)
18/18. Auschwitz – Birkenau: tragiczny czas powstania i funkcjonowania obozu to lata 1940 – 1945 podczas okupacji Polski przez Niemcy.
Krzemionki Opatowskie to prawdziwy hit!
W tej części Europy, Krzemionki Opatowskie, których powstanie jest datowane mniej więcej od 3900 r. p.n.e. są niezwykłym ewenementem udokumentowanej działalność człowieka na tak dużą skalę. Dla porównania, w tym samym okresie powstawały takie budowle jak:
-
Na Malcie, na wyspie Gozo powstawał kompleks megalitycznych świątyń Ġgantija datowany na 3800 r p.n.e.,
-
W Irlandii powstawały grobowce megalityczne: cmentarz megalityczny Carrowkeel datowany jest na 3500 r. p.n.e, a Brú na Bóinne datowane jest na 3300 r. p.n.e.
-
O angielskim Stonehenge ludzie nawet nie myśleli: datowanie na ok. 3000 r p.n.e.
-
Egipska piramida Cheopsa powstawała od 2560 r p.n.e.
Biorąc pod uwagę oś czasu, Krzemionki Opatowskie wypadają znakomicie!
Sebastian Mierzwa luty 2026 r. lipiec 2026 r.
