Sąsiad z góry mapy

Pasmo Sudetów Zachodnich

Tekst ten powstał podczas kolejnej podróży do południowego sąsiada gdy obserwowałem kilku Czechów wybierających się koleją do Polski. W pociągu z Liberca do Szklarskiej Poręby patrzyłem na nich jak byli mocno podekscytowani wypatrując kolejnych stacji po polskiej stronie. Jeden z podróżujących  co chwilę pytał czy to już jest stacja docelowa?  Zaznaczał przy tym, iż pyta "bo pierwszy raz jedzie w tą stronę". Wtedy zacząłem zastanawiać się dlaczego tak jest, że my tak często jesteśmy u nich, a oni tak rzadko u nas? I tak to sobie próbuję wytłumaczyć.


Wyobraź sobie, że przez kilkaset lat masz sąsiada. Przez ten czas zdążyłeś go poznać. Jest jaki jest. Często ciasno mu we własnym mieszkaniu, ale zdążyłeś się do tego przyzwyczaić. Awanturnik i krzykacz1. W ostatnim czasie tak się "porozpychał", że nawet zabrał ci najpierw jeden pokój, a potem zajął całe mieszkanie nazywając je Protektoratem Czech i Moraw. Ale ten czas mija. Teraz zwycięskie mocarstwa  każą oddać część mieszkania,  w którym mieszkał twój sąsiad z północy, nowym mieszkańcom. O nowych wiesz  co nieco, trochę ich znasz. Mieliście wspólną granicę.  Podobno nawet jesteście słowiańską rodziną. Jednak na wszelki wypadek traktujesz go z nieufnością. Schowany za górami czujesz się bezpiecznie. Twoja nieufność jest uzasadniona. W 1968 r. sąsiad z północy robi "porządek" w twoim mieszkaniu, bo wraz z innymi sąsiadami uważa, że trochę "bałaganisz"2. W 1980 roku szykujesz się z rewizytą, ale jednak zostajesz po swojej stronie gór3. Po 1989 roku możesz jechać gdzie chcesz. Jednak częściej wybierasz południe.  Mimo, że mija ponad czterdzieści lat od czasu jak masz nowego sąsiada niewiele o sobie wiecie. Przyzwyczaiłeś się do takiego stanu, jest on ci obojętny. Przez czterdzieści lat nie mieliście okazji się poznać z "lepszej" strony.  Być może musi minąć następnych kilkadziesiąt byś spróbował poznać swojego sąsiada z północy mieszkającego za górami.


Długość granicy III Rzeszy i Czechosłowacji  przed układem monachijskim wynosiła ponad 1400 km. W okresie przedwojennym długość granicy II Rzeczypospolitej z Czechosłowacją wynosiła 920 km z tego około  850 km przypadło na Słowację, a nieco ponad sześćdziesiąt na Czechy. O przebieg tych 60 km w okresie międzywojennym toczył się spór. Po II wojnie  długość granicy PRL z CSRS wynosiła ok. 1300 km z tego prawie 800 przypadało na granicę z Czechami i ponad 500 na granicę ze Słowakami.  Po wojnie długość granicy pomiędzy Polakami, a Czechami zwiększyła się z nieco ponad 60 km do 800 km. (!)
--------------------
1Kanclerz Rzeszy od 30 stycznia 1933 r.
2Inwazja członków układu warszawskiego w nocy z 20 na 21 sierpnia 1968 r.
3Dziś już wiadomo, że w grudniu 1980 r. do Polski miały wkroczyć  2 dywizje czechosłowackie w ramach operacji ?Karkonosze?. I nie wiem tego z odtajnionych archiwów, polskich, radzieckich czy płk. Kuklińskiego. Wiem to od zwykłego pracownika jednego z praskich parkingów: "ja kiedyś prawie byłem w Polsce, ale odwołano akcję".

Sebastian Mierzwa, maj 2017 r.

Informacja o prawach autorskich: Wszystkie zdjęcia na tej stronie są chronione prawem autorskim. Nie mogą być kopiowane, drukowane, powielane, modyfikowane lub wykorzystane w inny sposób bez wyraźnej zgody właściciela praw autorskich. Copyright by S. Mierzwa 2010-2017